به گزارش ایسنا، تغییرات جغرافیایی و ژئوپلتیک ناشی از گرمایش زمین، صحنه نبرد تازهای را پیش روی قدرتهای جهانی گشوده است: قطب شمال. منطقهای که به دلیل ذوب یخها و دسترسی به منابع و مسیرهای تجاری جدید، به یکی از کانونهای اصلی رقابت و تنش در قرن بیست و یکم تبدیل شده است.
در تازهترین نشانه از تغییر راهبرد غرب، نیروهای ویژه ارتش آمریکا که تجربه سالها حضور و نبرد در بیابانهای عراق و کوههای افغانستان را در کارنامه خود دارند، اینک در حال گذراندن دورههای طاقتفرسای آمادگی برای نبرد در مناطق قطبی هستند. گزارشی که به تازگی از سوی گزارشگر روزنامه «وال استریت ژورنال» بعد از همراهی با این نیروها به مدت ۱۰ روز در ضمن تمریناتشان در شمال سوئد تهیه شده، نشاندهنده چالشهای جدی این سربازان کهنهکار در مواجهه با طبیعت خشن و یخزده قطب شمال است.
کابوس سرما برای سربازان کهنهکار
گزارشگر وال استریت ژورنال تصریح میکند گروهی ۱۲ نفره از یگان سربازان نخبه ارتش آمریکا معروف به «کلاه سبزها» که از مجربترین افراد ارتش آمریکا محسوب میشوند، در منطقه کالیکس سوئد و نزدیکی دایره قطب شمال، دورهای سه هفتهای را با هدف آمادهسازی برای نبرد در شرایط قطبی سپری میکنند. دمای هوا در این منطقه مرتبا به ۳۴- درجه سانتیگراد میرسد و سرما به اندازه هر دشمن انسانی برای این نیروها مرگبار و غیرقابل تحمل بوده است.
در جریان این تمرینات، یکی از اعضای تیم که سالها در جنگلها و بیابانهای کشورهای آسیا و غرب این قاره خدمت کرده به دلیل ایجاد یک عفونت ساده روی انگشتش پس از یک شب ماندن در فضای باز، از ادامه دوره بازماند. همچنین یک سرباز اروپایی از گروهی دیگر به دلیل بیاحتیاطی و تعویض نکردن جورابهای خیس خود، در آستانه از دست دادن دو انگشت پای خود قرار گرفت.
سختگیری و تحمل درد که از ویژگیهای بارز این سربازان در میدانهای نبرد سابقشان بوده، اکنون در برابر طبیعت قطب شمال نه تنها کارساز نیست، بلکه به عاملی خطرناک تبدیل شده است. یکی از مربیان سوئدی در این خصوص میگوید: «سختترین بخش آموزش به این سربازان، وادار کردن آنها به پذیرش واقعیت در زمان ابتلا به گرسنگی، سرما و یا درد است چون تحمل و نادیده گرفتن درد و مشکل در اینجا میتواند کل یک ماموریت را به خطر بیندازد.»
یک گروهبان نیروهای ویژه آمریکایی در این باره اذعان میکند: «فرهنگ ما این را مطلوب میداند که "تحمل کنیم و ادامه دهیم" اما اینجا در این جغرافیا این منطق جواب نمیدهد.» به گفته پزشک تیم، حتی پیشنهاد شده بود که کشورها برای جلوگیری از فاجعه، به طور توافقی از هرگونه درگیری در این منطقه صرفنظر کنند.
عقب ماندن واشنگتن از رقابت تسلیحاتی در قطب شمال
به گزارش وال استریت ژورنال به نظر میرسد هدف اصلی این تمرینات، پر کردن شکاف تواناییهای آمریکا و ناتو در برابر قدرت رو به رشد روسیه در منطقه قطب شمال است. برخلاف کشورهای اسکاندیناوی و به ویژه روسیه که دانش و تجربه دیرینهای برای فعالیت و جنگ در این شرایط جوی دارند، نیروهای مسلح آمریکا پس از پایان جنگ سرد، تمرکز خود را بر روی جنگهای ادعایی خود با تروریسم و عملیاتهای ضد گروههای شبهنظامی در خاورمیانه معطوف کرده بودند.
اما روسیه در عرض ۲ دهه اخیر به طور مداوم زیرساختهای نظامی خود در منطقه قطب شمال را توسعه داده است. بخش اعظم ناوگان زیردریاییهای اتمی و یخشکنهای روسیه در شبه جزیره قطبی کولا مستقر هستند. از سوی دیگر، کوتاهترین مسیر برای شلیک موشکهای بالستیک از روسیه به سمت آمریکای شمالی نیز از فراز همین منطقه میگذرد.
با پیوستن فنلاند و سوئد به ناتو، مرز این پیمان با روسیه به طور چشمگیری افزایش یافته و اکنون نزدیک به ۱۶۰۰ کیلومتر مرز مشترک با این کشور در شمال اروپا ایجاد شده است. برنامهریزان نظامی ناتو بیم آن دارند که در صورت بروز هرگونه تنش یا درگیری با روسیه، نواحی دور دست شمالی اروپا در مجاورت قطب شمالی به یکی از اصلیترین صحنههای نبرد تبدیل شود.
با این حال، برخی کارشناسان غربی معتقدند خطر وقوع جنگ مستقیم در قطب شمال هنوز پایین است. «ربکا پینکوس»، عضو ارشد مؤسسه تحقیقات سیاست خارجی در فیلادلفیا، هشدار میدهد که بیتوجهی ناتو به این منطقه و عدم تقویت توانمندیها در آن، میتواند به معنای ایجاد خلأیی باشد که روسیه را به اقدامات جسورانهتر ترغیب کند.
انتهای پیام


