پاکآیین در گفتوگو با ایلنا:
مذاکرات همچنان توسط وزارت امور خارجه دنبال میشود/ لاریجانی و عراقچی با هم هماهنگ هستند
یک دیپلمات بازنشسته گفت: مذاکرات همچنان توسط وزارت امور خارجه دنبال میشود و وزیر امور خارجه مسئول آن است. با دستور کار مشخص و زمانبندیای که پس از مشورتهایی که طرفین با وساطت وزیر امور خارجه عمان مطرح میکنند، زمان دور بعدی مذاکرات مشخص خواهد شد، البته این نکته از اهمیت سفر آقای لاریجانی نمیکاهد.
محسن پاکآیین دیپلمات بازنشسته و سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، در رابطه با ارزیابی خود از سفر علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی به عمان و قطر در مقطع کنونی و پس از مذاکرات جدید ایران و آمریکا گفت: آنچه اعلام شد این بود که سفر آقای لاریجانی از قبل برنامهریزی شده بود و در چارچوب سفرهایی است که ایشان به کشورهای همسایه و دوست، در چارچوب وظایف شورای عالی امنیت ملی، انجام میدهند و ارتباطی با موضوع مذاکرات ندارد.
مذاکرات همچنان توسط وزارت امور خارجه دنبال میشود
وی ادامه داد: به طور طبیعی مذاکرات همچنان توسط وزارت امور خارجه دنبال میشود و وزیر امور خارجه مسئول آن است. با دستور کار مشخص و زمانبندیای که پس از مشورتهایی که طرفین با وساطت وزیر امور خارجه عمان مطرح میکنند، زمان دور بعدی مذاکرات مشخص خواهد شد، البته این نکته از اهمیت سفر آقای لاریجانی نمیکاهد.
ایران همواره به دنبال تأمین امنیت مشترک منطقهای بوده است
این کارشناس سیاست خارجی ایران با بیان اینکه ما علاوه بر مسئله مذاکرات، در رابطه با امنیت منطقه موضوعات بسیار زیادی داریم، تصریح کرد: ما میتوانیم با همسایگان خود در خلیج فارس برای مثال قطر و کشورهای دیگر درباره مسائل امنیتی منطقه گفتوگو کنیم. اصولاً جمهوری اسلامی ایران همواره به دنبال تأمین امنیت مشترک منطقهای بوده و اعتقاد داشته که با مشارکت کشورهای منطقه و بدون دخالت کشورهای فرامنطقهای میتوان امنیت منطقه را تأمین کرد.
امنیت برای کشورهای منطقه بسیار مهم است
وی درباره موضوعاتی که لاریجانی در این سفرها میتواند در خصوص آن رایزنی کند، عنوان کرد: تهدیداتی که از سوی رژیم صهیونیستی نسبت به کشورهای اسلامی در طول ماههای گذشته مطرح شده، بحث ایجاد اسرائیل بزرگ، حمله این رژیم به لبنان و سوریه و تهدیداتی که علیه دیگر کشورها مطرح میکند و حتی حملهای که به قطر برای ترور رهبران حماس انجام داد، دلایلی است که نشان میدهد امنیت کشورهای منطقه اهمیت دارد. تهدیدات ترامپ و ژستهایی که اتخاذ میکنند مانند آوردن ناو به منطقه از جمله مسائلی است که باعث ناامنی در منطقه میشود.
لاریجانی مسائل مهمی را در سفر به عمان و قطر دنبال خواهد کرد
پاکآیین افزود: امنیت برای کشورهای منطقه در انتقال امن انرژی و حرکت در مسیر تأمین امنیت برای پیشرفتهای اقتصادی که این کشورها به دنبال آن هستند، معنا پیدا میکند. با توجه به این مسائل، به نظر من موضوعات مهمی میتواند میان آقای لاریجانی و طرفهای مقابل در کشورهای خلیج فارس و سایر کشورها مطرح شود و اقدامات اجرایی را مورد بررسی قرار دهند.
وزیر امور خارجه بخشی از حاکمیت است
این دیپلمات باتجربه درباره ارزیابی خود از برخی تحلیلها مبنی بر اینکه دبیر شعام به دلیل جایگاه سیاسی که دارد برای ارسال پیام تصمیم حاکمیتی ایران به عمان و قطر سفر کرده است و این پیام با مذاکراتی که وزیر امور خارجه انجام داده است متفاوت خواهد بود، همچنین در خصوص احتمال اینکه در این سفرها تبادل نامهای میان ایران و آمریکا صورت گرفته است، اظهار کرد: هم دبیر شورای عالی امنیت ملی و هم وزیر امور خارجه هر دو بخشی از حاکمیت هستند و هر دو هم زیر نظر رئیسجمهور فعالیتهای خود را دنبال میکنند. رئیسجمهور، رئیس شورای عالی امنیت ملی است و وزیر امور خارجه را هم تعیین میکند. لذا هر دو در بخش حاکمیتی فعالیت میکنند، البته با دو رویکرد متفاوت و وظایف مختلف.
لاریجانی و عراقچی با هم هماهنگ هستند
وی اضافه کرد: امور دیپلماتیک و مذاکرات ارتباط مستقیم با وزارت امور خارجه دارد که وزیر امور خارجه در این زمینه مشغول است و مباحث امنیتی منطقه هم ارتباط با شورای عالی امنیت ملی دارد که آقای لاریجانی آن را دنبال میکنند. در عین حال هر دو هماهنگ هستند و هرجا که لازم باشد مشورت میکنند. خوشبختانه هر دو با یکدیگر هماهنگ هستند و به نظر من وظایف خود را به عنوان بخشهای حاکمیتی، در جهت تامین منافع ملی کشور، هماهنگ با یکدیگر دنبال میکنند.
آمریکاییها سعی میکنند در حین مذاکره با ارعاب امتیاز بگیرند
پاکآیین در خصوص تحریمهای جدید آمریکا پس مذاکرات ایران و آمریکا بیان کرد: این برای ما روش آشنایی است که آمریکاییها سعی میکنند در حین مذاکره با ارعاب امتیاز بگیرند. آنها در حین مذاکره تهدید میکنند؛ ناوهای خود را جا به جا میکنند و مواردی از این دست انجام میدهند. این روشهای شناختهشدهای است که آمریکاییها دارند و جدید نیست؛ در همه دورهها هم وجود داشته و تأثیری بر روند مذاکرات نمیگذارد. ما با اینگونه مسائل آشنا هستیم.
هیچ کشوری، جز رژیم صهیونیستی مخالف توافق ایران و آمریکا نیست
این تحلیلگر مسائل بینالملل در رابطه با سفر نتانیاهو به واشنگتن و تاثیر آن بر روند مذاکرات گفت: روی کره زمین هیچ کشوری، جز رژیم صهیونیستی مخالف توافق ایران و آمریکا نیست. همه کشورها علاقهمند هستند که برای کمک به صلح جهانی و صلح منطقهای، مسائل ایران و آمریکا در چارچوب احترام متقابل و به صورت عادلانه حلوفصل شود. رژیم صهیونیستی به طور طبیعی مخالف این توافق است و آن را به ضرر خود تصور میکند.
همه چیز بستگی به اراده آمریکا دارد
وی با اشاره به این نکته که اگر نتانیاهو در سفر به آمریکا به دنبال ایجاد اخلال در روند مذاکرات باشد امری طبیعی است، یادآور شد: در روند مذاکرات همه چیز به اراده آمریکا بازمیگردد. اگر اراده آمریکا بر این باشد که مذاکرات را دنبال کند و به نتیجه برساند، به طور طبیعی نباید تحت تأثیر فضاسازیها و تبلیغات رژیم صهیونیستی قرار گیرد و نباید منافع مردم خود را با منافع اسرائیل گره بزند. این موضوع به اراده آمریکاییها بستگی دارد. اگر آمریکا چنین ارادهای نداشته باشد، به طور طبیعی آینده مثبتی برای مذاکرات نمیتوان تصور کرد.
مذاکره بر سر تسلیحات دفاعی منطقی نیست
این کارشناس سیاست بینالملل در خصوص نحوه رسیدن به توافق با آمریکا توضیح داد: اگر منطق بر مذاکرات حاکم باشد، احتمال اینکه به نتیجه برسد بسیار زیاد است. منطق همان چیزی است که مقررات و موازین بینالمللی و عقلانیت آن را مشخص میکند. به طور طبیعی و منطقی هیچ کشوری حاضر نیست درباره تسلیحات دفاعی خود با کشور دیگری و به نفع کشور دیگری به خصوص دشمن، مذاکره کند، هیچ کشوری نمیخوهد توانمندیهای نظامی خود را کاهش دهد. ممکن است کشوری از کشور دیگر چنین تقاضایی داشته باشد، اما پذیرش آن منطقی نیست و طبق قوانین بینالمللی هیچ کشوری نمیتواند این تقاضا را از کشور دیگری داشته باشد.
ما می توانیم نگرانی های آمریکا را رفع کنیم
وی خاطرنشان کرد: ما به دنبال ساخت بمب اتمی نیستیم. اگر آمریکاییها در این زمینه خواهان اقناع باشند، اشکال مختلفی وجود دارد که میتوانیم آنان را متقاعد کنیم. اگر تمرکز بر این موضوع باشد که آمریکاییها اعلام میکنند موجب نگرانی آنها شده است، ما میتوانیم این نگرانی را رفع کنیم. در مقابل، آنها نیز میبایست تحریمهای اعمالشده علیه ایران را لغو کنند، در این صورت میتوان به نتیجه رسید. اما اگر آمریکا بخواهد تقاضاهای غیرمنطقی مطرح کند، به طور طبیعی این مذاکرات همانند دور قبل به نتیجه نخواهد رسید.
